Giấy Washi truyền thống Nhật Bản và những điều thú vị

By admin Văn hóa

Với sự dẻo dai, độ bền và tính ứng dụng cao, Washi đã khẳng định thương hiệu của mình và trở thành niềm tự hào của người dân xứ Phù Tang. Vậy bạn đã biết giấy Washi là gì hay chưa? Cùng khám phá những điều thú vị về loại giấy truyền thống độc đáo này nhé!

Giấy Washi sản phẩm nghệ thuật của đất nước Nhật Bản
Giấy Washi sản phẩm nghệ thuật của đất nước Nhật Bản

1. Giấy Washi là gì?

Washi đã có nguồn gốc từ lâu đời, là một trong những sản phẩm nghệ thuật của Nhật Bản và in đậm dấu ấn trong văn hóa Nhật Bản.

1.1. Khái niệm

Trong tiếng Nhật, washi là từ được ghép bởi từ “wa” nghĩa là Nhật Bản và “shi” nghĩa là “giấy”. Theo đó mà thuật ngữ washi nghĩ là giấy Nhật Bản, loại giấy được làm truyền thống từ những sợi gỗ kéo dài, trải qua nhiều công đoạn chế tác thủ công hết sức tỉ mỉ.

Washi là một trong những niềm tự hào của người Nhật Bản không chỉ riêng bởi sự độc đáo trong nét đẹp văn hóa mà còn bởi sự tỉ mỉ, vô cùng khéo léo của người nghệ nhân. Giá trị tốt đẹp của loại hình này vẫn còn lưu giữ đến thời điểm hiện tại chính là minh chứng cho tinh thần yêu nghệ thuật, coi trọng văn hóa của người dân.

1.2. Nguồn gốc 

Tính đến nay, giấy Washi đã có hơn 1300 năm lịch sử. Theo như ghi chép trong những văn tự cổ xưa của Nhật Bản, vào những năm 610 thời Asuka, khi công nghệ làm giấy của Trung Quốc du nhập vào Nhật Bản qua các hoạt động truyền đạo thì cũng là lúc giấy Washi ra đời. Từ đó, những tờ giấy Washi đầu tiên dùng để viết kinh phật và có tên là giấy Washi.

Giấy Washi có nguồn gốc hơn 1300 năm lịch sử
Giấy Washi có nguồn gốc hơn 1300 năm lịch sử

Đến những năm 800, bằng sự khéo léo của mình, người dân Nhật bản đã tạo ra các loại giấy Washi với nhiều màu sắc, kết cấu và hình dạng khác nhau để phù hợp với nhu cầu của người dùng.

Tuy nhiên đến thời kỳ Edo, giấy Washi mới thực sự đạt đến đỉnh cao, trở thành một loại giấy không thể thiếu trong đời sống và là gốc rễ của sự ra đời của các bộ môn nghệ thuật của Nhật Bản.

1.3. Đặc điểm giấy Washi Nhật Bản

Giấy Washi có đặc tính rất nhẹ, dẻo dai. Bởi lẽ, so với các loại giấy khác, công đoạn làm giấy Washi vô cùng cầu kỳ và phức tạp, bắt đầu từ những sợi gỗ được kéo dài, nghiền sau đó là kéo căng. Cũng chính vì thế, mà giấy sẽ có độ bền, nhẹ và dẻo hơn. 

Giấy Washi nổi tiếng bởi độ dẻo dai, bền và tính ứng dụng cao
Giấy Washi nổi tiếng bởi độ dẻo dai, bền và tính ứng dụng cao

Ngoài ra, giấy Washi còn có tính ấm, giấy khô nhưng mịn, rất ít hút ẩm nên “ăn” mực tốt và nên màu rất chuẩn. Nhờ thế mà các đường nét khi viết trên giấy được thể hiện hết sức chân thật và sống động.

2. Nguyên liệu và cách làm ra giấy Washi

Để làm ra giấy Washi Nhật Bản, cần phải có 3 loại vỏ cây chính là cây Gampi, Kozo và Mitsumata. Mỗi loại vỏ cây sẽ đem lại cho giấy Washi những đặc tính riêng biệt. Cụ thể:

  • Giấy làm từ vỏ cây Gampi: Đem lại chất lượng vô cùng tự nhiên và khi viết mực sẽ không bị lem ra ngoài. Chính bởi sự tinh xảo, công đoạn đòi hỏi sự tỉ mỉ khéo léo mà giấy Washi này thường có giá thành đắt đỏ. 
  • Giấy làm từ vỏ cây Mitsumata: Cây Mitsumata là loại cây khá phổ biến, hàng năm có mùa gieo trồng và thu hoạch để phục vụ công việc làm giấy. Đây là loài cây đại diện cho phái yêu, thể hiện sự dịu dàng trang nhã. Trải qua nhiều công đoạn chế tác tinh xảo tạo ra loại giấy có chất lượng mềm mại với giá thành cũng khá đắt đỏ.
  • Giấy làm từ vỏ cây Kozo: Là loại giấy được làm từ nhánh cây kozo, hay ở Việt Nam gọi tên là cây dâu tằm. Loại cây này rất phổ biến, dễ trồng chăm sóc và thu hoạch nên giá thành của giấy cũng tốt hơn.

Về cách làm, thời gian thích hợp nhất để làm giấy Washi là vào mùa đông khi nước tự nhiên đóng băng và không chứa tạp chất. Mỗi vùng sẽ có những phương pháp và nguyên liệu khác nhau phù hợp với mục đích sử dụng.

Giấy Washi được chế tác rất kỳ công và tinh xảo
Giấy Washi được chế tác rất kỳ công và tinh xảo
  • Thu hái và hấp tước nguyên liệu: Thông thường, sau khi thu hái đầy đủ các loại nguyên liệu, các cành cây sẽ được hấp lên để mềm và bóc tước lấy vỏ đem phơi khô. Vỏ khô tiếp tục được đem luộc để loại bỏ những tạp chất còn sót lại. Sau khi đun nóng, hỗn hợp này sẽ được người nghệ nhân đập bằng tay cho đến khi mềm, đạt đúng độ đẹp để làm giấy. Công đoạn này thường rất vất vả.
  • Dát mỏng: Để làm lên giấy Washi thành phẩm, công đoạn dát mỏng là quan trọng nhất. Bởi lẽ, lúc này, mặc dù còn ở dạng lỏng nhưng hỗn hợp bột giấy đã bắt đầu thành hình. Từ đây, bột giấy được trải ra một tấm thảm và lắc để các sợi bện vào nhau. Khi đạt kích thước và độ dày mong muốn, nước sẽ được tháo để thoát dần.
  • Chế tác thành phẩm: Sau khi được phơi khô qua đêm, giấy sẽ được trải qua các bước tạo hình. Các tấm giấy được ép để loại bỏ nước dư, tách ra và chải để loại bỏ các sợi thô. Sau khi hoàn tất quá trình phơi khô dưới ánh mặt trời, giấy sẽ được cắt ra thành từng tấm nhỏ và đem đi sử dụng.

3. Ứng dụng của giấy Washi

Bởi những công dụng mà chúng đem lại, giấy Washi được sử dụng đa dạng trong các lĩnh vực:

3.1. Dùng để thắp sáng

Với đặc điểm mỏng nhẹ cùng khả năng hấp thụ tốt, giấy Washi sẽ làm tăng thêm vẻ đẹp của ánh sáng. Nhờ đó, giấy Nhật Bản thường được sử dụng để làm màn che, đèn thắp, rèm cửa,.. mang đến không gian ấm cúng với đa dạng màu sắc cho ngôi nhà.

3.2. Nghệ thuật gấp giấy

Với kết cấu mềm dẻo, khả năng giữ nếp tốt cùng màu sắc và hình dáng đa dạng, giấy Washi trở thành lựa chọn hàng đầu của các nghệ nhân cho nghệ thuật gấp giấy. Bên cạnh đó, so với các loại giấy khác, washi duy trì hình dạng tốt hơn, mang đến vẻ đẹp cho các tác phẩm khi hoàn thành.

3.3. Dùng để in ấn

Khả năng thấm hút tốt cùng độ dày lý tưởng, Washi là chất liệu lý tưởng cho việc in ấn, quang khắc, in dập nổi hoặc làm thiệp mời,.. Ngoài ra, khác với nghề in Nhật Bản truyền thống, giấy Washi cũng được sử dụng rất hiệu quả trong việc khắc gỗ và in nổi.

Những tấm thiệp mời trở nên thu hút hơn nhờ giấy Washi
Những tấm thiệp mời trở nên thu hút hơn nhờ giấy Washi

4. Lời kết

Trên đây là một số những thông tin thú vị về giấy Washi mà ABS Việt Nam muốn chia sẻ đến bạn. Nếu bạn biết thêm những điều thú vị về giấy Washi hay văn hóa, con người xứ sở Hoa Anh Đào thì đừng quên chia sẻ với ABS Việt Nam nhé!

Tham khảo thêm: Người Nhật thích quà gì của Việt Nam? Giải đáp ngay.

Chia sẻ bài viết này:

Cùng chuyên mục

03

Th2

Khám phá Tết Nhật Bản với phong tục ấn tượng và linh thiêng

Tết Nhật Bản diễn ra vào ngày nào? Các hoạt động, phong tục, món ăn truyền thống và các địa điểm tham quan trong dịp Tết. Khám phá ngay!

25

Th1

TOP 10 giống chó Nhật đẹp, nổi tiếng và được nuôi nhiều nhất

Bạn đang tìm kiếm loại chó Nhật để nuôi trong nhà. Vậy thì đừng bỏ qua Top 10 giống chó Nhật được ưa chuộng nhất hiện nay.

17

Th1

Chuunibyou – Hội chứng “ảo tưởng sức mạnh” của tuổi Teen

Chuunibyou là gì? Dấu hiệu nhận biết người mắc hội chứng này và Chuunibyou có cần điều trị không? Tìm hiểu ngay trong bài viết này.